مجله حکمرانی و شهر هوشمند 3115-8633 1 پیاپی 1 2025 03 25 Modeling the Regeneration of Smart Urban Governance through a Data-Driven and Participatory Approach: The Case of Tabriz Metropolis مدل‌سازی بازآفرینی حکمرانی شهری هوشمند با رویکرد داده‌محور و مشارکت‌گرا: مطالعه موردی کلان‌شهر تبریز 1 11 FA فرحناز خادم فسقندیس استادیار گروه معماری، موسسه آموزش عالی میزان، تبریز، ایران Journal Article 2025 02 14 <p>The transformation of urban governance patterns in the data-driven era requires the regeneration of structures, processes, and interactions among urban institutions and citizens. In this study, with the aim of modeling the regeneration of smart urban governance in the metropolis of Tabriz, an integrated approach based on data-driven systems and citizen participation was adopted. To this end, structural equation modeling (SEM) was used to explain the relationships among the technological, institutional, and social components of governance. The research data were collected through questionnaires and spatial data analysis (GIS), and were modeled in three dimensions: “data and technology infrastructure,” “institutional and policy capacity,” and “citizen and networked interactions.” The analysis showed that the data-driven dimension has the strongest direct effect on urban governance efficiency (β = 0.57, p &lt; 0.001) and, through enhancing transparency and evidence-based decision-making, plays an intermediary role in strengthening citizen participation. Moreover, the participatory dimension, with its indirect effect on urban sustainability, has led to increased public trust and institutional accountability. The findings confirm that smart governance is not merely a technological phenomenon, but rather an institutional–social framework for synergy among data, institutions, and citizens. Ultimately, the proposed model can serve as a localized framework for regenerating urban governance in Iran’s metropolitan areas and facilitate the transition toward a sustainable smart city.</p> <p>تحول الگوهای حکمرانی شهری در عصر داده‌محور، مستلزم بازآفرینی ساختارها، فرایندها و کنش‌های میان نهادهای شهری و شهروندان است. در این پژوهش، با هدف مدل‌سازی بازآفرینی حکمرانی شهری هوشمند در کلان‌شهر تبریز، رویکردی تلفیقی مبتنی بر داده‌محوری و مشارکت شهروندی اتخاذ شده است. بدین منظور، از روش مدل‌سازی معادلات ساختاری (SEM) برای تبیین روابط میان مؤلفه‌های فناورانه، نهادی، و اجتماعی حکمرانی استفاده شد. داده‌های تحقیق از طریق پرسش‌نامه و تحلیل داده‌های مکانی (GIS) گردآوری و در قالب سه بُعد «زیرساخت داده و فناوری»، «ظرفیت نهادی و سیاستی»، و «تعاملات شهروندی و شبکه‌ای» مدل‌سازی شدند. نتایج تحلیل نشان داد که بُعد داده‌محوری بیشترین اثر مستقیم را بر کارایی حکمرانی شهری دارد (β=0.57, p&lt;0.001) و از طریق ارتقای شفافیت و تصمیم‌گیری مبتنی بر شواهد، نقش واسطه‌ای در تقویت مشارکت شهروندی ایفا می‌کند. همچنین بُعد مشارکت‌گرا با اثر غیرمستقیم بر پایداری شهری، موجب افزایش اعتماد عمومی و پاسخ‌گویی نهادی شده است. یافته‌ها تأیید می‌کنند که حکمرانی هوشمند صرفاً پدیده‌ای فناورانه نیست، بلکه چارچوبی نهادی–اجتماعی برای هم‌افزایی میان داده، نهاد و شهروند محسوب می‌شود. در نهایت، مدل پیشنهادی این پژوهش می‌تواند به‌عنوان الگوی بومی‌شده‌ای برای بازآفرینی حکمرانی شهری در کلان‌شهرهای ایران به‌کار رود و مسیر گذار به شهر هوشمند پایدار را تسهیل کند.</p> https://journalgsc.com/index.php/jgsc/article/download/22/16